Een mooie ode aan Jannes

Meindert Talma zingt op zijn laatste cd over Jannes van der Wal, de excentrieke dammer die in de jaren 80 (met name door zijn media-optredens) een soort cultheld werd, en over de damsport in het algemeen. 8WEEKLY sprak met Talma vlak voor zijn optreden in TivoliVredenburg. "Je bent iets of je bent het niet hè."

Wat maakt Jannes van der Wal zo interessant?

"Hij was een onaangepast figuur en maakte veel gekke dingen mee. Als Jannes ergens was, gebeurde er altijd wel iets. Overal waar ik optrad met mijn liedjes over dammen kwamen mensen naar me toe om verhalen over Jannes te vertellen. Ik had er nog wel een paar coupletten bij kunnen schrijven." ('De Ballade van Jannes van der Wal' duurt 22 minuten, MC)

Vertel nog eens een aardige anekdote …
"In Suurhuisterveen vertelde een kroegeigenaar me dat Jannes ooit -na een damsimultaan- in het café was blijven plakken tot het laatst. Hij vroeg toen of hij er mocht blijven slapen, maar dat vond de eigenaar geen goed idee. Toen is hij maar bij een andere bezoeker blijven slapen die het wel goed vond. Het tekent een beetje de persoon Jannes. Hij liet alles maar gebeuren en had gewoon geen zin om de bus terug te nemen."

Herman Brusselmans spreekt over de liefde

Twee keer maar liefst bezoekt de Belgische schrijver Herman Brusselmans binnenkort de stad Utrecht. In de Boekenweek (25 maart t/m 2 april) is hij de hoofdgast, en op 8 maart treedt de schrijver op in de Utrechtse Schouwburg alwaar hij spreekt over de liefde, in alle toonaarden. "Zorg voor rust in je relatie."

"De voorstelling begint met een drumsolo van mij", kondigt de Vlaamse schrijver alvast aan. Onlangs kocht Brusselmans een nieuw drumstel ("in Amsterdam, of all places") waarop hij duchtig aan het oefenen is. Les krijgt hij momenteel van Nico, "mijn chauffeur, goede vriend en tevens getalenteerd drummer. Hij is trouwens ook zeer goed in tuinaanleg." De scheidslijn tussen scherts en ernst is dun bij de Belgische schrijver. Zo zegt hij over Utrecht: "Ik hou van die stad, zijn voetbalclub, zijn burgemeester, zijn volk en zijn landschap. Absoluut!"

Eenzelfde kader
Herman Brusselmans is een veelschrijver: zijn oeuvre telt inmiddels meer dan zeventig titels. In zijn laatste roman, "Guggenheimer koopt een neger", wisselt de Belg als vanouds (en 320 pagina's lang) geestige spitsvondigheden af met oeverloos geouwehoer. Guggenheimer is een niet bijster sympathiek personage ("een rechtse, stinkend rijke hufter", zo typeert Brusselmans hem zelf) aan wie de schrijver eerder vier boeken wijdde. Regelmatig is er de kritiek uit literaire hoek te horen dat hij zichzelf te veel herhaalt. "Ik vind zelf dat ik heel verschillende boeken schrijf, maar wel allemaal binnen eenzelfde kader. Maar ik ben de schrijver die ik ben en ik ga niet opeens een boek schrijven als Arnon Grunberg of Tommy Wieringa. Weet je, het kan ook me ook geen fuck meer schelen hoe er over me gedacht wordt. Ik wil niet blasé klinken, maar ik heb intussen wel 75 boeken geschreven hè."

Wars van elke trend

Altijd fijn: een nieuw album van Joop Nolles. De laatste cd van de eigenzinnige Utrechtse muzikant dateert alweer van 2012. The Unknown Known is een mooi vervolg op een klein, en te onbekend oeuvre.

Een kort bluesfragment van Blind Willie Johnson gaat vooraf aan de jachtige openingstrack 'Long Way Home'. 'Invisible Man' vervolgens is zompig rockend, met een prettig ontsporende finale van gitaar en mondharp. Nolles weet ook te ontroeren, zoals in het kleine, subtiele 'Sister Is Gone'.

Zo balanceert Joop Nolles op dit, door Maartje Jaquet kunstzinnig vormgegeven album, wederom vernuftig tussen traditionele muziekstijlen als blues en countryrock en het experiment. Enkele referenten: Neil Young, Howe Gelb en dEUS. Saai wordt het nooit bij de Utrechter, elk liedje heeft wel een aardige muzikale verrassing in petto. Dat kan een plotse wending zijn, een venijnige gitaar of een stemmige trompet.

De muziek van Joop Nolles heeft ook iets onbestemds, zoals in 'We'll Meet Again' of in het ijle 'Can't Go Wrong'. Dat ongrijpbare is onmiskenbaar zijn charme, maar het zou Nolles ook wel eens in de weg kunnen staan bij het bereiken van een groter publiek. Maar daar lijkt het hem ook niet om te doen. Joop Nolles doet het op zijn eigen manier en is wars van elke trend. En dat is goed zo.

Eerdere publicatie op 8WEEKLY.

Speeltuin Bankaplein: al 85 jaar het bruisend hart van Lombok

Midden in de wijk Lombok ligt een van de oudste speeltuinen van Utrecht: Speeltuin Bankaplein. Deze karakteristieke speeltuin bestaat binnenkort 85 jaar.

Gerdy de Kruijk beheert sinds enkele jaren, samen met Roos de Ridder, de speeltuin die zijn oorsprong kent in mei 1932. "Er zit een enorme geschiedenis aan vast. Ouders die hier vroeger nog gespeeld hebben, komen nu met hun kinderen. Speeltuin Bankaplein is bijna cultureel erfgoed," vertelt De Kruijk.

Wellicht zijn veel mensen niet op de hoogte van het bestaan: "Wanneer de platanen in bloei staan, is het bijna niet te zien dat hier een speeltuin is. Hij is heel natuurlijk opgenomen in de woonwijk." Dat speeltuin Bankaplein wordt omgeven door zo'n veertig statige platanen geeft er een bijzonder cachet aan. "Die bomen vormen echt een waanzinnig onderdeel van onze speeltuin. En als het hoogzomer is, is het hier in de schaduw altijd een paar graden koeler. Gezinnen komen dan met tassen vol eten en drinken naar de speeltuin. Op die dagen bruist het hier."

Een Nederlander in Sevilla

Met zijn blonde haren en lengte van twee meter voldoet Tino van der Sman niet aan het stereotiepe beeld van de flamencogitarist. Toch is de Nederlander er in geslaagd om voet aan de grond te krijgen in de bakermat van de flamenco: Sevilla. 8WEEKLY sprak met de gitarist na afloop van zijn optreden met vijfkoppige band in de Rotterdamse schouwburg tijdens de Flamenco Biënnale.

Hoe was het om weer eens in je thuisland op het podium te staan?
"Het is altijd leuk om hier te spelen, zo vaak krijg ik de kans niet om in Nederland op te treden. Het voelt ook goed omdat het vertrouwd terrein is. Wel vond ik het spannend: de Flamenco Biënnale is een groot festival, dus je wil wel je best doen natuurlijk. Maar uiteindelijk wilde ik vooral genieten en plezier maken op het podium en dat is gelukt. Daar ben ik erg blij om."

Waar gaat je voorkeur naar uit: een muisstille theaterzaal of een rumoerig Spaans café?
"Ja, het is inderdaad stil in deze zaal, maar niet omdat de mensen zich vervelen. Het zijn spannende stiltes met volledige concentratie, en dat voelt ook goed. Flamenco heeft ook niet alleen "olé"-momenten, de muziek kent ook veel melodische passages. Natuurlijk is het leuk als twintig mensen tegelijk "olé" roepen. Maar de technische condities van zo'n schouwburg zijn veel beter. Ik speel hier graag."

Kunst als middel tegen onveiligheid

Het kunstenaarsduo Arno & Iris is vooral bekend geworden door hun werk voor de Rotterdamse Markthal. Voor de Utrechtse wijk Overvecht ontwierp het tweetal een bewegend lichtkunstwerk, gebaseerd op het computerspel Donkey Kong.

Vanaf komende zomer is het kunstwerk, getiteld 'The only way is up', te zien op een zijwand van een flatgebouw in Overvecht, vlakbij winkelcentrum Overkapel. "Veel mensen voelen zich onveilig in deze buurt, vooral als het winkelcentrum dichtgaat. Met bewegend licht op de muur van een flat hopen we dat gevoel te verminderen," zegt Arno Coenen van het duo Arno & Iris. Aan de hand van buurtonderzoek, uitgevoerd door studenten van de Universiteit Utrecht, ontwierp het tweetal een kunstwerk met lichtelementen die achter elkaar oplichten. De karakters of ‘spelfiguren’ zijn gebaseerd op verschillende groepen wijkbewoners.

Top 10 van 2016: Imponerende muziekveteranen

Erg verrassend is mijn lijstje niet geworden dit jaar. Een aantal van mijn favoriete bands/artiesten bracht een prima nieuw album uit, dus dan is de keuze al snel gemaakt. Opvallend is wellicht wel (naast het ontbreken van een Vlaamse band) de prominente aanwezigheid van de muziekveteranen, die het donkere muziekjaar 2016 toch nog enige kleur gaven. Of nou ja, een donkere kleur dan ...


1. David Bowie - Blackstar

Drie dagen na de release van zijn beste album sinds lange tijd overleed Bowie plots. Hoewel de verwijzingen op zijn (schitterende) zwanenzang evident waren, kwam zijn dood toch totaal onverwacht. Op dit jazzy en bij vlagen experimentele album toont Bowie zich nog eenmaal van zijn beste kant en dus is Blackstar sowieso de belangrijkste cd van dit jaar geworden.

2. Radiohead - A Moon Shaped Pool

Minder elektronisch en meer ingetogen dan de voorganger King of Limbs, die dateert van alweer vijf jaar geleden. Op beklemmende, maar redelijk ingetogen wijze bezingt Tom Yorke zijn sores (met deze keer de nadruk op zijn stukgelopen relatie) in songs die alle kanten op waaieren: van minimale pianosequenties tot extatische vioolerupties.