Uit het oog, maar niet uit het hart

Een band die ik eerlijk gezegd een beetje uit het oog en oor verloren was, is Les Négresses Vertes. En toen stond de vrolijke Franse formatie opeens in Paradiso. Daar moest ik bij zijn.

Het was een verfrissend geluid eind jaren 80, begin jaren negentig ten tijde van de grunge en hiphop, die fijne mix van Franse accordeon, feestelijke blazers, opzwepende rai en punk (light) van Les Négresses Vertes. ‘De Franse versie van The Pogues’ werden ze liefkozend genoemd.

Hun eerste albums Mlah (1988) en Famille nombreuse (1991) heb ik indertijd veel gedraaid. Er bestond ook een Nederlandse variant, Les Charmeurs, die zeker niet onverdienstelijk uit hetzelfde muzikale vaatje tapte. En je had ook nog Mano Negra natuurlijk.

Tom Waits in de bieb

Een tijdje terug was ik van zins om een podcast te maken over Tom Waits, samen met een medewerker van Broese, die net zo’n grote fan is als ik. Het kwam er niet van, maar onlangs was er in de boekenwinkel een evenement met een vergelijkbare insteek.

In Broese vroeg de betreffende medewerker muziekjournalist Gijsbert Kamer en muzikant/schrijver Jaap Boots naar leuke anekdotes over Waits. Beiden hebben de muzikant geïnterviewd. Die anekdotes kwamen er, zonder opsmuk opgediend door Kamer en met meer bombarie (en Waitsimitaties) door Boots. De voornaamste conclusie van de twee: Tom Waits is overal en altijd een acteur. Voor Anton Corbijn, die verderop in het gebouw zijn boeken met Waitsfoto's signeerde, zal het vast nooit zo'n probleem zijn geweest. Eerder een voordeel.  

De Waits-avond begon met een aardige quiz, waar alle bezoekers aan mee konden doen door te gaan staan of zitten bij de keuze van een antwoord. Vragen over de hoedjes van Tom Waits kregen iets te veel de overhand. Ik redde het tot de derde ronde, maar moest afhaken bij een vraag over een Waitscover van Willem Duyn (Big Mouth). In the Neighourhood (Stamcafé) bleek het juiste antwoord te zijn, en niet Closing Time.

De Amazone in zwartwit

In Keulen zag ik een mooie expositie van de Braziliaanse fotograaf Sebastião Salgado, die het Amazonegebied op kunstige wijze in zwartwit vastlegde. Intrigerend en vervreemdend tegelijk.

Vorig jaar reisden mijn vriendin en ik ook door dit gebied, dus een prima reden om de Duitse stad te bezoeken. Ik was wat sceptisch vooraf omdat ik dacht dat de zwartwit fotografie een soort gimmick was. Gelukkig wist mijn vriendin me te overtuigen om te gaan.

Sebastião Salgado verbleef zo’n zes jaar in het Amazonegebied en maakte een indrukwekkende serie foto’s van de enorme rivier, de jungle eromheen en de bergen (waarvan ik niet wist dat ze daar waren). Intrigerend, maar ook vervreemdend omdat het zo kleurrijke gebied in zwartwit wordt getoond.

Foto: Sebastião Salgado

De fotograaf wist ook een aantal primitief levende stammen, woonachtig in de jungle, voor de camera te krijgen. Bijzonder dat Salgado het vertrouwen wist te winnen van deze mensen, die in volstrekte afzondering leven van de buitenwereld. Ongegeneerd poseren mannen, vrouwen en kinderen, vaak (bijna) in hun blootje, voor de fotograaf. Lachen doen ze zelden, hetgeen de foto’s krachtiger en authentieker maakt. Ik vroeg me af of Salgado ze geïnstrueerd heeft om dat niet te doen, of dat het een natuurlijke reactie is van mensen die nooit eerder zijn gefotografeerd. Ik denk het laatste. 

Scepter

Dit jaar kreeg ik weer eens een snippertje carnaval mee. Bij de optocht in Baarlo, het dorp waar ik ben opgegroeid, was ik getuige van milde kritiek, leuke kolder én dubieuze humor.

Oorspronkelijk was het de bedoeling om samen met mijn moeder naar de optocht in Venlo te gaan, zoals we enkele jaren geleden hadden gedaan. Daar is het allemaal toch net een stukje uitbundiger, qua uitdossingen en muziek. Maar het weer werkte niet mee, dus we togen naar de hoofdstraat van Baarlo waar de optocht zou beginnen. Net voorbij de fietsenmaker vonden we een prima plekje.

Een aantal fraaie carnavalswagens passeerden ons. Onder andere het verdwijnen van de plaatselijke kerk ten behoeve van nieuwe woningen (!) en de mogelijke verbunkering van het jongerencentrum werden bekritiseerd. De kerk van Baarlo was op indrukwekkende wijze nagebouwd. Daar hadden vast heel wat uurtjes werk in gezeten. Ook liep er een groepje mee met een stuk waterleiding in de hand, met de boodschap: ‘Wij hebben de leiding’. Tussen Baarlo en Blerick, 5 km verderop, komt een nieuwe rioolleiding, vandaar. Zo te zien schiet dat project niet echt op.

De fratsen van Andre Manuel

‘De humanist uit Diepenheim,’ zo kondigt Andre Manuel zichzelf aan in theater Aan De Slinger in Houten. Zelfspot is de cabaretier/muzikant uit Twente niet vreemd.

Want je kunt veel van de cabaretier André Manuel zeggen, maar niet dat hij de menselijke gelijkwaardigheid voorop stelt, zoals het een goed humanist betaamt. Aan de andere kant: hij spaart niemand in zijn shows. moslims, joden, christenen, Duitsers, Limburgers, Tukkers, Houtenaren, zijn eigen familie: Iedereen krijgt er van langs. Zo bezien is hij misschien toch een humanist.

Hoe dan ook: na een jaar of vijfentwintig zag ik Manuel weer eens in het theater. In de tussentijd was ik wel nog aanwezig geweest bij een aantal liveoptredens van hem met zijn bands Fratsen, Krang en de Ketterse Fanfare, maar zijn bikkelharde cabaret had ik al een hele poos niet meer ervaren.

Wat als eerste opvalt vanavond: een bij lange na niet volle zaal, met een publiek op leeftijd bovendien. Manuel vergelijkt zich, niet ongeestig, met de SP, die ook al jaren lang met hetzelfde programma geen poot aan de grond krijgt. Zestig is de man uit Diepenheim inmiddels, maar nog immer rap en scherp van tong. Sterke grappen worden wel afgewisseld met flauwiteiten. Manuel gedraagt zich op het podium als een soort nar, die met sardonisch genoegen de wereld om hem heen fileert. Omdat hij zichzelf ook niet spaart, komt hij er meestentijds mee weg. 

BB

Bo Derek en Heather Locklear. Dat bleken begin jaren 80 de favoriete vrouwen te zijn van twee vriendjes van mij. De mijne was Brigitte Bardot.

We waren een jaar of vijftien en verbleven samen met mijn ouders in een vakantiehuis in de Franse Alpen. In de winter was het een skigebied, maar wij waren er in de zomervakantie en dus hingen we een beetje rond bij de plaatselijke tennisbaan en het zwembad. Uiteraard werd er veel over meisjes gepraat. Op een avond, na weer een dagje loeren op de grasweide bij het zwembad, kwamen op de slaapkamer

onze favoriete vrouwelijke filmsterren ter sprake. Bo Derek en Heather Locklear werden al snel genoemd. De een bekend van haar gehuppel (in slowmotion) over het strand in de film Ten, de ander als ietwat ordinair blondje uit Dynasty. Daar moest enige verfijning tegenover staan, vond ik.

Zeven liedjes voor Johnny

In de Utrechtse Stadsschouwburg zag ik onlangs de voorstelling Seven songs for Johnny, van de acteur/muzikant Viktor Griffioen. Hij gaf een geheel eigen, persoonlijke en energieke draai aan de levensloop van Johnny Cash.  

Vooraf was ik een beetje sceptisch, zoals ik altijd ben als het een muziekvoorstelling betreft waarbij een andere muzikant centraal staat. Uiteindelijk kan een dergelijke show nooit tippen aan de oorspronkelijke artiest. Ook in dit geval was dat niet het geval, maar de voorstelling van Victor Griffioen was welzeker de moeite waard.

‘Geen Man in Black (Griffioen droeg een koddig hansopje) vanavond, geen religie (‘ik ben atheïst’) en geen liedjes van Johnny Cash,’ zo begon Griffioen de voorstelling. Bij de laatste opmerking leek een zucht van teleurstelling door de zaal te gaan. Maar juist dat pakte heel goed uit. Op virtuoze wijze verweef Griffioen anekdotes uit het leven van Cash met persoonlijke ontboezemingen, o.a. over vrouwen, drank, drugs en een afgebroken vingertopje. Of hij voortdurend de waarheid vertelde, is twijfelachtig. Maar hij zei het zelf al: ‘Never let the truth get in the way of a good story’.